Σάββατο, 23 Φεβρουαρίου 2008

Ανοίγματα γραμμών (1)

Το άνοιγμα γραμμής χρειάζεται για να περάσει από την γραμμή αυτή ένα κομμάτι, από αυτά που λέμε γραμμικά, δηλαδή αυτά που κινούνται σε ευθεία γραμμή (πύργος, αξιωματικός, βασίλισσα, έστω και το πιόνι όταν κάνει διπλή την πρώτη του κίνηση). Υπάρχουν διάφοροι τρόποι ανοίγματος (εκκένωσης) γραμμής.

Θέμα “Εκκένωση γραμμής Μπρίστολ” (Bristol line-clearance) : Υπάρχει παρασιτικό λευκό κομμάτι που κινείται προς μια κατεύθυνση για να ανοίξει μια γραμμή. Ένα δεύτερο λευκό γραμμικό κομμάτι που δίνει ή απειλεί το ματ κινείται στην ίδια γραμμή προς την ίδια κατεύθυνση. Το παρασιτικό κομμάτι δεν συμμετέχει στο ματ.


Το θέμα ονομάστηκε Μπρίστολ, επειδή παρουσιάστηκε για πρώτη φορά στο τουρνουά προβλημάτων της πόλης Μπρίστολ της νοτιοδυτικής Αγγλίας. Προσέξτε ότι αυτός ο διαγωνισμός σύνθεσης σκακιστικών προβλημάτων έγινε το 1861 (!).


(Πρόβλημα 17)
Φρανκ Χίλι (Frank Healey),
Πρώτο βραβείο, ”Bristol Problem Tourney”, 1861
Παίζουν τα λευκά και κάνουν Ματ σε 3 κινήσεις
#3 (12+7)
[8/1s3Sp1/1S4Q1/1bkP4/p1p2p2/P1P2R2/3P2PK/B2R4]


Η κίνηση-κλειδί είναι εντυπωσιακή!
Κλειδί: 1.Rh1! (Ο πύργος κινείται δεξιά στην γραμμή, για να κάνει τόπο στην λευκή Qg6, που θα πάει στο τετράγωνο b1 και μετά θα κινηθεί δεξιά στην γραμμή για να δώσει ματ από το τετράγωνο g1).
1...Be8 (Σημειώνουμε ότι αν κινηθεί ο μαύρος ίππος Sb7, υπάρχει άμεσο ματ με Qd6)
2.Qb1 (> 3.Qb4#)
2...Bb5 (για να μπορέσει ο μαύρος βασιλιάς να διαφύγει κόβοντας τον Sb6)
3.Qg1# (Στο τελικό ματ δεν συμμετέχει ο rh1, γι’ αυτό χαρακτηρίστηκε ως παρασιτικό κομμάτι).

Μερικές επεξηγήσεις για την παρουσία κάποιων κομματιών:
(1) Το παρασιτικό κομμάτι στο πρόβλημα-17 του Χίλι είναι ο Rd1.
(2) Ο Ba1 υπάρχει για να εμποδίσει δεύτερη λύση, που θα είχε κλειδί [1.Ra1!] Η δεύτερη λύση θα έκανε το πρόβλημα άχρηστο.
(3) Αν, αντί για Rf3, ο συνθέτης έβαζε ένα λευκό πιόνι f3 για να συγκρατεί το μαύρο πιόνι f4, τότε θα υπήρχαν κι άλλες λύσεις [κλειδί 1.Sc8 (> 2.Qb6+ Kxd5 3.Se7#)] ή [κλειδί 1.Sa8 (> 2.Qb6+ 3.Sc7#)].

Θέμα “Μαύρο-Μπρίστολ” (black-Bristol) : Είναι όπως το θέμα Μπρίστολ, αλλά με μαύρα κομμάτια.
Θέμα “Δίχρωμο-Μπρίστολ” (bicoloured-Bristol) : Είναι όπως το θέμα Μπρίστολ, αλλά με κομμάτια δύο χρωμάτων.
Θέμα “Αντι-Μπρίστολ” (anti-Bristol) : Είναι όπως το θέμα Μπρίστολ, αλλά το πρώτο κομμάτι δεν διευκολύνει, εμποδίζει το δεύτερο κομμάτι.


Στο πρόβλημα-17, έγινε εκκένωση μιας οριζόντιας γραμμής. Ας δούμε ακόμη ένα πρόβλημα με εκκένωση γραμμής Μπρίστολ, όπου ανοίγει μια διαγώνια γραμμή, η a1-h8.


(Πρόβλημα 18)
Μάρεϊ Μαρμπλ (Murray Marble),
1912
Παίζουν τα λευκά και κάνουν Ματ σε 3 κινήσεις
#3 (5+2)
[7B/7P/8/8/4K3/6p1/6Pk/1R6]


Υπάρχει μόνο μια βαριάντα, που κάνει το πρόβλημα μάλλον εύκολο.
Κλειδί : 1.Ba1! Kxg2
2.h8=Q Kf2
3.Qb2# (Στο τελικό ματ δεν συμμετέχει ο B, άρα είναι παρασιτικό κομμάτι).


Μπορείτε να βρείτε μια εργασία του Μίλαν Βούξεβιτς (Milan R. Vukcevich) εδώ, όπου παρουσιάζει στα αγγλικά, με πολλά παραδείγματα διαφόρων ειδών προβλημάτων, την ομορφιά του θέματος Μπρίστολ. Ο Βούξεβιτς δεν παραλείπει να τονίσει την επίδραση που είχε επάνω του ο Τριαντάφυλλος Σιαπέρας.

(26/02/2008) : Όπως σημείωσε ο διεθνής Μαιτρ Χάρης Φουγιαξής, υπήρχε ανακρίβεια στον ορισμό του Αντι-Μπρίστολ (ευχαριστίες στον κ. Φουγιαξή για την υπόδειξη!) και έδωσε τον εξής σύνδεσμο για αναζήτηση λεπτομερειών : Σελίδα του Κριστιάν Πουασόν για θέματα.

2 σχόλια:

Γιάννης Βραϊμακης είπε...

Καλησπέρα, Πολύ ενδιαφέρον blog. Κάθε μέρα περιμένω πως και πως την επόμενη δημοσίευση. Εχω να πω ότι κάθε φορά είναι απόλυτα κατανοητή. Αλλά θα ήθελα να ζητήσω κάτι. Μπορείτε να ανεβάζετε και κάποιες ασκήσεις χωρίς λύση, έτσι ώστε να μπορούμε να μπορούμε κι εμείς να εξασκηθούμε πάνω στα διάφορα είδη και θέματα που παρουσιάζετε. Θα μπορούσατε τις λύσεις να τις δίνετε μερικές μέρες μετά.

Ευχαριστώ πολύ (και για το πολύ όμορφο blog), Γιάννης Βραϊμάκης

alkinoos είπε...

Σε ευχαριστώ φίλε Γιάννη Βραϊμάκη για το ενδιαφέρον που δείχνεις.
Ήδη έχει αναρτηθεί μια προγραμματισμένη άσκηση. Μετά θα υπάρξουν ομάδες προβλημάτων όμοιου θέματος για λύση και κάποτε, αφού πούμε για άλλα είδη προβλημάτων (ετερόδοξα), θα φθάσουμε στους διαγωνισμούς λύσης.
Ελπίζω ότι αυτή η δουλειά υποδομής θα φέρει αποτελέσματα.